Profedigaeth, Galar a Marwolaeth

Updated:
Dim Sylwadau

Mae bodau dynol yn naturiol gymdeithasol. Yn gyffredinol, byddwn ni yn byw a rhyngweithio yn agos gyda grwpiau o bobl eraill, er enghraifft teulu, ffrindiau, cydweithwyr, cyd-ddisgyblion neu gariad (sboner neu wejen) a.y.b.

Mae pethau’n gallu mynd yn anodd os byddwn ni yn colli’r bobl rydyn ni’n eu hoffi neu garu. Weithiau bydd pobl yn symud i ffwrdd, neu bydd perthynas neu gyfeillgarwch yn dod i ben. Mae hyn hefyd yn cynnwys y bobl rydyn ni’n gofalu amdanyn nhw yn marw. Efallai bydd hyn yn codi teimladau anghyfarwydd o sioc, tristwch neu ddicter.

Mae’n hollol naturiol i grio a galaru yn ystod y cyfnod yma; mae rhywun pwysig yn dy fywyd wedi mynd. Mae’n bwysig peidio â chadw dy deimladau i ti dy hun. Ceisia ddod o hyd i ddull o fynegi dy deimladau. Cofia, does dim rhaid i ti ymdopi ar dy ben dy hun. Mae yna gymorth ar gael! Os wyt ti’n ei chael hi’n anodd yn yr ysgol, coleg neu’r gwaith, dylet ti siarad â rhywun y gallet ti ymddiried ynddyn nhw.

Gwasanaeth Iechyd Gwladol (GIG) – Ymdopi â galar a cholled

The Mix – Grief and bereavement

Marwolaeth

Mae colli rhywun yr wyt ti’n eu caru neu ofalu amdanyn nhw yn gallu bod yn brofiad ysgytiedig neu’n boenus.

Os ydy rhywun rwyt ti’n eu hadnabod wedi marw, mae’n brofiad hollol normal i deimlo nifer o emosiynau anodd. Mae pawb yn ymateb i farwolaeth yn wahanol.

  • Does yna ddim ffordd gywir neu anghywir i alaru. Mae yna ddulliau da er mwyn ymdopi â’r poen a fydd yn helpu i ti deimlo’n well. Does dim amser galaru penodol. Mae pawb yn wahanol.
  • Teimladau normal yw bod yn drist, yn ofnus, neu’n unig. Dydy crio ddim yn meddwl dy fod ti yn berson ‘wan’. Does dim angen i ti “amddiffyn” dy deulu neu ffrindiau rhag poen trwy guddio dy deimladau. Mae dangos dy wir deimladau yn gallu bod o gymorth iddyn nhw, yn ogystal ag i ti. Mae cri’n ymateb normal i’r dicter neu’r tristwch, ond nid dyma’r unig ffordd i ymateb. Hyd yn oed os fydd rhywun ddim yn crio, maen nhw’n dal i deimlo’r un poen ag eraill. Efallai bod ganddyn nhw ffyrdd eraill o ddangos sut y maen nhw’n teimlo.
  • Efallai byddi di’n teimlo’n grac bod person sy’n arbennig i ti wedi cael eu cymryd o dy fywyd, yn enwedig os oedden nhw’n sâl neu wedi bod mewn damwain. Mae hyn hefyd yn ymateb hollol normal.
  • Bydd anwybyddu dy boen a theimladau neu eu cadw’n dawel yn gwaethygu pethau. Er mwyn i ti deimlo’n well mae’n rhaid i ti wynebu’r teimladau yma.
  • Efallai bydd yn syniad da i drafod dy deimladau gyda theulu a ffrindiau a oedd yn agos at y person yr wyt ti wedi eu colli hefyd. Byddan nhw yn teimlo’r un pethau â ti. Efallai bydd rhannu’r galar o gymorth i bawb.
  • Ymhen amser, bydd y poen yn dechrau lleddfu a byddi di yn gallu hel atgofion hapus o’r amser treuliaist ti gyda’r person.

The Grieving Process: Coping With Death – Fideo

Heads Above the Waves – Dealing with Losing Someone You Love

Galw Iechyd Cymru – Profedigaeth

Mae modd i ti ffonio’r Samariaid ar unrhyw adeg ar 116 123 er mwyn trafod unrhyw broblemau all fod gyda ti. Mae hefyd modd i ti gael sgwrs ar lein gyda rhywun o sefydliad Meic neu ffonia’r llinell gymorth ar 0808 80 23456.

Ysgaru

Ym Mhrydain, rhagwelir y bydd un o bob tair priodas yn diweddu mewn ysgariad.

Mae yna nifer o resymau pam y gallai dy rieni benderfynu gwahanu. Efallai bydd cwpl yn gweld dydyn nhw ddim o’r un farn am y dyfodol, neu maen nhw’n teimlo eu bod nhw’n dadlau gormod. Beth bynnag yw’r rheswm, mae’n bwysig i ti wybod nid dy fai di yw e. Mae dy rieni wedi gwneud y penderfyniad rhyngddyn nhw. Dydy hyn ddim yn golygu eu bod nhw yn teimlo’n wahanol amdanat ti.

Dy Deimladau

Mae pawb yn ymdopi ag ysgariad mewn ffordd wahanol. Efallai byddi di yn teimlo cymysgedd o deimladau, gan gynnwys:

  • Sioc: efallai doeddet ti ddim wedi disgwyl bod dy rieni yn mynd i ysgaru, neu efallai dwyt ti ddim eisiau iddyn nhw ysgaru. Bydd y teimlad yma yn lleihau ymhen amser.
  • Yn Grac: efallai byddi di’n teimlo’n grac tuag at dy rieni am yr ysgariad. Paid â gadael i dy ddicter fynd yn ormodol. Siarad â dy rieni am sut mae’n gwneud i ti deimlo.
  • Yn Drist: efallai byddi di’n drist am y trefniadau newydd yn dy fywyd, neu efallai bod un rhiant ddim yn mynd i fyw gyda ti o nawr ymlaen.
  • Wedi Drysu: efallai fyddi di ddim yn gwybod na deall pam mae dy rieni yn ysgaru
  • Rhyddhad: os ydy dy rieni wedi bod yn dadlau llawer, efallai bydd yr ysgariad yn achosi pethau i fod yn haws yn y cartref.
  • Ofn: efallai byddi di’n ofni beth fydd yn digwydd i ti oherwydd bod dy rieni di yn ysgaru
  • Euog: efallai byddi di’n teimlo mai dy fai di yw hyn – er nid dyma’r achos mewn gwirionedd

Paid â chadw dy deimladau i ti dy hun. Dy hawl di yw hi yw teimlo fel hyn, felly siarad â dy rieni. Cofia, mae hyn yn gyfnod anodd iddyn nhw hefyd, felly mae’n bwysig eich bod chi i gyd ar yr un dudalen.

  • Efallai byddi di’n teimlo bod rhaid i ti ‘ddewis ochr’. Ond ddylai dy rieni ddim disgwyl i ti wneud hyn. Ond, yn yr un modd, paid â theimlo dy fod ti’n sownd yn y canol. Penderfyniad dy rieni yw hi a’u cyfrifoldeb nhw yw datrys y mater.
  • Efallai byddi di’n teimlo y bydd pethau byth yn gwella. Ond sut bynnag yr wyt ti’n teimlo ar hyn o bryd, bydd y sefyllfa yn gwella i ti a dy deulu. Bydd yn cymryd amser i ddod i arfer â’r drefn newydd, ond does dim rhaid i ti ymdopi ar dy ben dy hun.
  • Efallai byddi di’n teimlo nad wyt ti eisiau bwyta, dwyt ti ddim yn gallu canolbwyntio neu dy fod ti’n cael trafferth cysgu. Mae’r rhain yn deimladau normal i gael ar y cychwyn, ond os na fydd y teimladau hyn yn peidio ar ôl cyfnod dylet ti fynd i weld y meddyg teulu.

Cymorth

  • Mae’n bwysig i ddweud wrth dy rieni sut rwyt ti’n teimlo, a hefyd i ofyn unrhyw gwestiynau sydd gyda ti. Bydd dy deulu eisiau sicrhau dy fod ti’n iawn. Mae’n debygol iawn bod aelodau eraill yn dy deulu yn teimlo’r un ffordd a ti, yn enwedig os oes brodyr neu chwiorydd gyda ti. Bydd trafod dy deimladau gyda nhw hefyd yn helpu i wneud y sefyllfa yn haws i bawb.
  • Os does dim modd i ti siarad â dy deulu, siarad â rhywun yr wyt ti’n ymddiried ynddyn nhw. Efallai bod ffrind gyda ti sydd wedi profi sefyllfa debyg, felly efallai gallen nhw cynnig cyngor i ti.
  • Mae’r dolenni ar ddiwedd yr adran yn rhoi rhagor o ffynonellau i gael cyngor a chymorth. Mae yna bobl sydd yn gallu gwrando arnat ti a rhoi cymorth i ti er mwyn i ti beidio â theimlo’n unig.
  • Ceisia gymryd rhan mewn gweithgareddau rwyt ti’n eu mwynhau er mwyn helpu i ti deimlo’n well.

Beth Sy’n Digwydd Nesaf?

  • Os ydy dy rieni wedi cytuno i gael ysgariad, fydd dim angen iddyn nhw fynd i’r Llys. Mae modd i bopeth cael ei drefnu ar bapur.
  • Os fydd dy rieni ddim yn gallu cytuno ar rai elfennau’r ysgariad, er enghraifft gyda phwy y byddi di’n byw, bydd angen iddyn nhw fynd i’r llys er mwyn cael cymorth i wneud penderfyniad. Efallai bydd Asiantaeth Cymorth i Blant yn gallu helpu dy rieni i benderfynu, neu mae modd iddyn nhw siarad â chanolwr.
  • Bydd dy rieni yn siarad â chyfreithiwr er mwyn helpu gyda’r broses ac i gynnig y dewisiadau sydd ganddyn nhw.
  • Ar gyfartaledd, bydd cyfnod ysgaru yn para rhwng 6 ac 8 wythnos. Ond os bydd unrhyw broblemau yn codi, mae’n bosib bydd y cyfnod yma yn hirach.

Dy Hawliau

  • Yn anffodus, os wyt ti’n iau nag 16 oed does dim hawliau cyfreithiol gyda ti. Serch hynny, os fydd dy rieni ddim yn gallu cytuno ar ble y byddi di’n byw neu ba mor aml y byddi di’n gweld y rhiant arall, bydd y llys yn ystyried dy farn. Meddylia’n ofalus am beth sy’n well gyda ti, a phaid ag ofni brifo teimladau dy rieni. Mae angen i ti feddwl beth sy’n well i ti ar hyn o bryd.
  • Os wyt ti’n hŷn nag 16 oed, bydd modd i ti drafod gyda dy rieni am ble byddi di’n byw a pha mor aml y byddi di’n eu gweld. Fydd y llys ddim yn gwneud y penderfyniadau yma ar dy ran. Eto, gwna’n siwr mai dy benderfyniad di yw hyn a phaid â theimlo’n euog am dy ddewis. Siarad â ffrindiau neu aelodau eraill o dy deulu am dy benderfyniad os bydd hyn o gymorth i ti.

Y Dyfodol

  • Ar ôl ysgariad, bydd dy rieni yn parhau i fod yn rhieni cyfreithiol i ti. Cofia, er eu bod nhw’n byw ar wahân maen nhw’n dal yn rhan o dy deulu.
  • Gall ysgariad ysgogi newidiadau cadarnhaol iawn. Os oedd dy rieni yn dadlau llawer, dylai’r ysgariad wneud pethau yn well i bawb. Efallai byddi di’n teimlo bod dy berthynas gyda dy rieni wedi cryfhau ar ôl profi cyfnod anodd.
  • Er gwaethaf y sefyllfa, bydd pethau yn gwella yn y pen draw, er y bydd rhaid dod i arfer gyda’r drefn newydd.

The Mix – When parents divorce

Kids Health – Dealing with divorce

Mae modd i ti ffonio’r Samariaid ar unrhyw adeg ar 116 123 er mwyn trafod unrhyw broblemau all fod gyda ti. Mae hefyd modd i ti gael sgwrs ar lein gyda rhywun o sefydliad Meic neu ffonia’r llinell gymorth ar 0808 80 23456.

Colled

Mae’r teimlad o golled yn gallu bod yn ofnadwy. Efallai dy fod ti wedi colli anifail anwes, efallai bod rhywun yr wyt ti’n eu hadnabod wedi mynd ar goll neu efallai dy fod ti wedi colli ffrind. Weithiau bydd hyn yn cynnwys colli babi. Mae’r adran wedi’i rannu er mwyn trafod y mathau gwahanol o golled.

Camesgor

  • Camesgoriad yw pan fydd beichiogwydd yn dod i ben yn sydyn ac yn gynnar. Mae’n teimlo fel misglwyf trwm. Efallai byddi di’n teimlo poen difrifol yn dy fol ac yn gwaedu’n drwm.
  • Bydd y mwyafrif o gamesgoriadau yn digwydd yn ystod 14 wythnos gyntaf y beichiogrwydd.
  • Weithiau bydd pobl yn dioddef camesgoriad cynnar os doedden nhw ddim wedi sylwi eu bod nhw’n feichiog.
  • Weithiau bydd camesgoriad yn digwydd yn ddi-reswm, weithiau byddan nhw o ganlyniad i ddamwain neu gyflwr meddygol. Does dim digon o wybodaeth inni allu deall camesgor yn llawn, ond mae’n digwydd i nifer o bobl. Does dim modd rheoli’r mwyafrif o gamesgoriadau, felly paid â beio dy hun.
  • Bydd angen cymorth emosiynol yn ystod y cyfnod annifyr yma, felly tro at dy bartner, dy deulu neu ffrindiau am gymorth. Siarad â dy feddyg teulu a gofynna unrhyw gwestiynau sydd gyda ti.
  • Dydy camsegoriad ddim yn golygu fyddi di ddim yn gallu cael plant yn y dyfodol. Bydd nifer o fenywod yn cael sawl plentyn ar ôl colli babi.

Gwasanaeth Iechyd Gwladol (GIG) – Camesgor

The Mix – Miscarriage: the emotions

The Mix – Miscarriage: the facts

Mae modd i ti ffonio’r Samariaid ar unrhyw adeg ar 116 123 er mwyn trafod unrhyw broblemau all fod gyda ti. Mae hefyd modd i ti gael sgwrs ar lein gyda rhywun o sefydliad Meic neu ffonia’r llinell gymorth ar 0808 80 23456.

Terfyniad/Erthyliad

  • Mae terfynu beichiogrwydd yn benderfyniad anodd ei wneud, felly mae’n syniad da i siarad â dy feddyg teulu am yr opsiynau sydd ar gael yn gyntaf.
  • Mae yna sawl reswm dros ddewis terfynu beichiogrwydd. Gall fod oherwydd dwyt ti ddim yn teimlo dy fod ti’n gallu ymdopi gyda phlentyn, neu gall fod am resymau meddygol. Beth bynnag yw’r rheswm, mae’n syniad da i gael cymorth.
  • Mae terfynu beichiogrwydd yn weithdrefn feddygol ddiogel sydd ddim yn effeithio ar y gallu i gael plant yn y dyfodol.
  • Dydy derfyniad ddim yn sefyllfa anodd i unrhyw un, felly mae’n bwysig dy fod ti’n cael cymorth oddi wrth dy bartner, dy deulu neu dy ffrindiau.
  • Mae nifer o fenywod yn teimlo’n euog, dan straen, iselder, neu golled ar ôl y driniaeth. Mae yna sawl lle y gallet ti gysylltu â nhw i gael cyngor, gwybodaeth a chymorth. Eu nod yw gwrando arnat ti, fel bod dim rhaid i ti ymdopi â’r straen emosiynol ar dy ben dy hun.
  • Mae rhai pobl yn gwrthwynebu erthyliadau. Ond paid â gadael i unrhyw un ddylanwadu ar dy benderfyniad di. Dy gorff di yw hi – TI sy’n penderfynu. Mae rhagor o wybodaeth yn yr adran iechyd.

Brook.org – Abortion

The Mix – Dealing with an abortion  

Colled Adeg Genedigaeth

  • Mae colli dy fabi adeg genedigaeth yn brofiad emosiynol iawn. Mae’n debygol y bydd angen llawer o gymorth arnat ti. Ar ben gorfod delio â thrawma’r enedigaeth a’r holl hormonau cysylltiedig, bydd rhaid i ti hefyd ymdopi â galaru dros golli dy fabi.
  • Os yw’n bosib, efallai bydd o gymorth i ti weld a dal dy fabi. Trafoda hyn gyda dy bartner neu dy ddoctor. Does dim rhaid i ti wneud dim byd dwyt ti ddim yn dymuno gwneud.
  • Efallai bydd modd i’r fydwraig dynnu llun o dy fabi er mwyn i ti ei gadw. Bydd hyn yn gallu helpu i ti i ddod i ddeall beth sydd wedi digwydd. Dylet ti ond gwneud hyn os wyt ti’n gwbl gyfforddus gyda’r sefyllfa. Paid â theimlo dan bwysiau i wneud unrhywbeth.
  • Fyddi di ddim yn gallu goresgyn dy deimladau yn syth. Cymera dy amser, a phaid â theimlo’n ddigalon os fyddi di ddim yn teimlo’n well yn syth. Rwyt ti’n galaru.
  • Mae’n bwysig iawn dy fod ti’n derbyn y cymorth sydd ei angen arnat ti. Siarad â’r bobl sydd yn agos atat ti, gad iddyn nhw wybod sut rwyt ti’n teimlo. Efallai byddi di eisiau ystyried cael angladd ar gyfer dy fabi, ond mae hyn yn ddewis personol rhyngot ti a dy bartner.

Ffrindiau Yn Symud i Ffwrdd

  • Wrth inni dyfu’n hŷn mae ein bywydau yn newid a bydd pobl yn dewis symud i ardaloedd eraill.
  • Mae yna nifer o resymau pam fydd pobl yn symud i ffwrdd; efallai o ganlyniad i wahanu o bartner, swydd newydd, ysgol newydd neu efallai bydd rhywun yn dymuno dechrau o’r newydd mewn ardal arall.
  • Mae’n hollol naturiol i dy ffrindiau newid yn ystod dy gyfnod ysgol, ac yn enwedig ar ôl i ti adael yr ysgol.
  • Os ydy dy ffrind wedi symud i ffwrdd, dydy hyn ddim yn golygu bod y cyfeillgarwch yn dod i ben. Er efallai fyddi di ddim yn gweld dy ffrind yn aml ar ôl iddyn nhw symud, mae modd i ti gadw mewn cysylltiad drwy siarad ar y ffôn, anfon e-byst, drwy gyfryngau cymdeithasol neu fynd i ymweld â nhw.
  • Dydy teimlo’n drist ddim yn anghyfarwydd os bydd ffrind agos yn symud i rywle arall. Ymhen amser bydd y teimladau yma yn mynd a gallet ti hefyd wneud ffrindiau newydd yn yr ysgol neu yn y gwaith.

Unigolion Coll

  • Bydd tua 200,000 o bobl ym Mhrydain yn mynd ar goll o’u teuluoedd bob blwyddyn. Serch hynny, bydd nifer ohonyn nhw yn dychwelyd i’w cartrefi o fewn ychydig ddyddiau.
  • Os ydy un o dy berthnasau neu rywun agos wedi mynd ar goll, mae’n gallu bod yn gyfnod anodd a phoenus.
  • Cadwa dy hun yn agos at bobl rwyt ti’n agos atyn nhw. Mae’n bwysig eich bod chi i gyd yn rhannu eich teimladau a chynorthwyo’ch gilydd.
  • Os wyt ti’n ceisio dod o hyd i berson sydd ar goll, mae yna sefydliadau sydd yn gallu cynnig cyngor er mwyn ceisio cysylltu â’r person sydd ar goll.

Missing people – Safle sy’n cynnig cymorth os ydy rhywun rwyt ti’n agos atyn nhw wedi mynd ar goll. Mae modd hefyd rhoi gwybod am unigolyn coll.

Anifeiliaid Anwes

  • Mae’n normal i deimlo’n drist pan fydd anifail anwes yn marw. Weithiau bydd anifeiliaid anwes yn cael eu hystyried fel aelodau o’r teulu.
  • Mae colli anifail anwes rwyt ti wedi gofalu amdanyn nhw’n gallu bod yn boenus iawn. Bydd yn cymryd amser i ti ddod i’r arfer o beidio â gweld dy anifail anwes bob dydd.
  • Ond sut bynnag y byddi di’n teimlo, rhaid cofio y byddi di yn teimlo’n well yn y pen draw.
  • Siarad â dy rieni neu dy gynhalwyr am dy deimladau. Paid â’u cadw nhw i ti dy hun.
  • Efallai bydd o gymorth os wyt ti’n cynnal seremoni er cof dy anifail anwes. Bydd yn gyfle i ti allu dweud ffarwél.
  • Efallai bydd o les i ti edrych ar yr adran ‘marwolaeth’ hefyd. Mae’n trafod effeithiau emosiynol a chorfforol o ymdopi gyda marwolaeth.

Mae modd i ti ffonio’r Samariaid ar unrhyw adeg ar 116 123 er mwyn trafod unrhyw broblemau all fod gyda ti. Mae hefyd modd i ti gael sgwrs ar lein gyda rhywun o sefydliad Meic neu ffonia’r llinell gymorth ar 0808 80 23456.

Gwahanu

Mae yna sawl rheswm pam y bydd perthynas yn dod i ben, a gall fod yn brofiad poenus. Yn anffodus, dydy pob perthynas ddim yn mynd i bara am byth. Mae pobl yn dysgu o bob profiad yn eu bywydau. Byddi di yn dysgu rhywbeth a fydd o gymorth i ti yn y dyfodol pan fydd perthynas yn dod i ben.

Dydy gwahanu ddim yn hawdd i unrhyw un, p’un ai oedd y berthynas yn un dda neu’n wael. Mae diwedd perthynas yn gallu rhoi cyfle i ti ystyried y rhesymau tu pam y daeth i ben, a hefyd i ystyried y pethau yr hoffet ti gael mewn perthnasau yn y dyfodol.

Does dim ots pwy benderfynnodd dod â’r berthynas i ben, mae’r profiad dal yn gallu bod yn un poenus a thrist.

Brook.org – Breaking up

Dull Cywir?

Weithiau bydd pobl yn ansicr o sut i ddod â pherthynas i ben. Yn lle siarad â’r person a dweud wrthyn nhw sut maen nhw’n teimlo, bydd rhai yn ceisio torri cysylltiad gyda’r person arall gyda’r gobaith y bydden nhw’n dod i ddeall y sefyllfa. Dydy hyn ddim yn ffordd dda i ddelio â’r sefyllfa, a gallai olygu bydd y person arall byth yn deall beth ddigwyddodd neu pam ddaeth y berthynas i ben.

  • Os wyt ti’n ystyried gwahanu o dy bartner, meddylia am sut hoffet ti gael dy drin pe bai’r sefyllfa i’r gwrthwyneb. Os nad yw’r berthynas yn gweithio, mae’n well i fod yn onest gyda dy bartner a bod yn dringar.
  • Bydd yn deg ac yn garedig iddyn nhw. Cofia dy fod ti wedi teimlo’n agos iddyn nhw ar un adeg, felly maen nhw’n haeddu cael eu trin â pharch ac urddas.
  • Ceisia siarad gyda nhw wyneb yn wyneb. Bydd hyn yn rhoi cyfle i ti esbonio dy resymau yn iawn a hefyd yn rhoi cyfle iddyn nhw i ofyn cwestiynau a dweud sut maen nhw’n teimlo. Fydd y sefyllfa ddim yn hawdd, ond byddan nhw’n dy barchu di am ddelio â’r peth mewn ffordd aeddfed.
  • Os ydy dy berthynas wedi dod i ben oherwydd dydy dy bartner ddim yn cysylltu â thi bellach, mae’n gallu bod yn ddryslyd iawn. Ceisia ddarganfod beth sy’n digwydd. Siarad gyda dy bartner neu drefnu i gwrdd â nhw er mwyn trafod y sefyllfa.

The Mix – how to break up with someone

Symud Ymlaen

Bydd amser yn helpu i ti deimlo’n well os wyt ti a dy bartner wedi gwahanu. Efallai byddi di yn teimlo cymysgedd o emosiynau gwahanol – yn drist, yn ddryslyd, dicter, euogrwydd, isel mewn hyder a straen. Ond, bydd y teimladau yn lleddfu ar ôl cyfnod.

  • Paid â chadw dy deimladau i ti dy hun. Mae’n berffaith naturiol i grio, mae hyn yn rhan o’r broses o wella. Mae’n iawn i hel atgofion am yr amserau da gyda nhw. Ceisia meddwl am y pethau da am y berthynas, a phopeth rwyt ti wedi’i ddysgu o fod gyda nhw.
  • Efallai byddi di yn teimlo’n drist, a bod ti ddim eisiau mynd allan. Ond, mewn sefyllfaoedd fel hyn mae’n syniad da i gadw’n brysur a threulio amser gyda dy ffrindiau. Beth am geisio gwneud rhywbeth newydd, neu dreulio amser yn gwneud y pethau rwyt ti’n eu mwynhau? Beth am ddechrau hobi newydd neu fynd i rywle newydd? Bydd yn dy helpu di i deimlo’n well a magu hyder.
  • Efallai byddi di yn gweld eisiau dy bartner ar y dechrau. Ond cofia’r pethau roeddet ti’n arfer eu gwneud cyn i ti ddechrau dy berthynas gyda nhw.
  • Mae’n debyg y byddi ti yn teimlo colled. Os oeddet ti yn troi at dy bartner gyda dy broblemau, yna bydd angen i ti droi at berson neu grŵp newydd i gael cymorth. Siarad â dy deulu a ffrindiau, maen nhw yna i dy gynorthwyo a gwrando ar sut wyt ti’n teimlo.
  • Os ydy bydd dy gyn-bartner yn dechrau perthynas newydd, mae hyn yn gallu bod yn sefyllfa anodd, yn enwedig os byddi di yn gweld nhw gyda’i gilydd. Mae angen i ti geisio cadw draw er mwyn osgoi eu gweld er mwyn rhoi cyfle i ti deimlo’n well.
  • Ceisia beidio â theimlo chwerwder tuag at dy gyn-bartner. Bydd y teimladau yma yn mynd ar ôl amser. Bydd yn ofalus o ran beth rwyt ti’n ei ddweud wrthyn nhw. Efallai byddi di’n difaru’r hyn rwyt ti’n ei ddweud yn y pen draw.
  • Pan fyddi di’n barod, efallai byddi di eisiau cwrdd â dy gyn-bartner mewn sefyllfa gyfeillgar. Paid â chysylltu â nhw os wyt ti’n disgwyl dechrau perthynas eto. Efallai byddan nhw wedi symud ymlaen a bydd di’n teimlo’n wael eto.

Sut ydw i’n symud ymlaen ar ôl i berthynas ddod i ben?

Mae modd i ti ffonio’r Samariaid ar unrhyw adeg ar 116 123 er mwyn trafod unrhyw broblemau all fod gyda ti. Mae hefyd modd i ti gael sgwrs ar lein gyda rhywun o sefydliad Meic neu ffonia’r llinell gymorth ar 0808 80 23456.

Rhywbeth i ddweud?