Teithio

Updated:
Dim Sylwadau

Mae modd dewis o nifer o wahanol fathau o wyliau a phrofiadau teithio. Yn amrywio o benwythnos yn gwersylla, gwyliau cynhwysol mewn gwlad tramor, teithiau trên ledled Ewrop neu warbacio yn Awstralia.

Gan ddibynnu ar ble rwyt ti’n mynd, mae’r cynllunio, pacio a pharatoi cyn mynd yn gallu fod yn amrywiol. Mae gan wledydd gwahanol eu deddfau, rheolau a rheoliadau gwahanol, gan gynnwys gofynion teithebau, felly mae’n bwysig gwirio cyn mynd.

Bydd yr adran yma yn dy gynghori ac yn rhoi gwybodaeth i ti am y gwahanol fathau o deithio, sut i gynllunio, beth i’w bacio a sut i reoli arian a pha drefniadau bydd angen eu gwneud. Bydd yr adran hefyd yn rhoi cyngor ar fyw a gweithio tramor.

Start the Adventure (STA) Travel

Gov.UK’s Foreign Travel Advice

Gov.UK’s A-Z on travelling overseas

Pasbortau

Os wyt ti’n dymuno teithio i wlad tramor, bydd angen i ti gael pasbort. Mae’n rhaid i bawb, gan gynnwys babanod, gael pasbort os ydyn nhw’n dymuno teithio tramor.

  • Er mwyn gwneud cais am basbort, mae modd casglu ffurflen o swyddfa bost leol a gwneud cais drwy’r post. Mae modd hefyd gwneud cais ar-lein drwy wefan y Swyddfa Pasbortau.
  • O’r eiliad y maen nhw’n derbyn dy gais, bydd y swyddfa pasbortau yn ceisio dosbarthu dy basbort newydd o fewn tair wythnos. Ond yn ystod cyfnodau prysur, megis gwyliau’r haf, gall gymryd mwy o amser. Felly, mae’n hynod bwysig i wneud yn siwr bod pasbort diweddar gen ti mewn digon o amser cyn i ti fynd ar dy wyliau
  • Mewn argyfwng, os wyt ti’n teithio o fewn pythefnos, mae modd mynd i’r Swyddfa Pasbortau a chiwio i gael pasbort ar yr un diwrnod. Mae yna Swyddfa Pasbortau yn Ne Cymru, yng Nghasnewydd, neu mae yna swyddfa yn Lerpwl hefyd.
  • Bydd rhai gwledydd yn gwrthod i ti ddod i mewn i’r wlad os yw’r pasbort yn dod i ben o fewn chwe mis o ddyddiad eich taith, neu os dim ond ychydig o dudalennau gwag sydd ar ôl ynddo. Dylet ti wirio cyn teithio os hyn sy’n wir ar gyfer y wlad rwyt ti’n bwriadu ymweld â hi.
  • Mae dy basbort yn ddogfen hynod bwysig. Os byddi di yn cael damwain, neu os bydd rhywbeth yn digwydd i ti ar dy wyliau, bydd angen pasbort arnat ti er mwyn i ti gael cymorth oddi wrth ysbyty neu oddi wrth yr heddlu – cadwa dy basbort mewn man diogel, neu gyda ti ar bob ateg pan fyddi di’n teithio!
  • Os bydd rhywun yn dwyn dy basbort, neu os byddi di’n ei golli, cysyllta â’r Llysgenhadaeth, Uchel Gomisiwn neu Gonswl Prydeinig agosaf i gael cyngor.
  • Mae’n syniad da i lungopïo’r tudalennau yn dy basbort sydd â lluniau a’u cadw’n ddiogel mewn man ar wahân pan fyddi di’n mynd ar dy wyliau.

Gov.UK’s A-Z on passports

Teithebau

Teitheb yw’r ddogfen swyddogol sy’n rhoi caniatâd i ti deithio i wledydd penodol. Bydd unrhyw deitheb yn cael ei hatodi i un o’r tudalennau yn dy basbort.

  • Ar ôl y bleidlais Brexit, mae’n ansicr os bydd yr hawl i symud yn rhydd o fewn y cyfandir yn parhau pan fydd Prydain yn gadael yr Undeb Ewropeaidd yn swyddogol. Serch hynny, os wyt ti’n teithio o fewn yr Undeb Ewropeaidd ar hyn o bryd fydd dim angen teitheb arnat ti os wyt ti’n Ddinesydd Prydeinig. Mewn gwledydd tu allan i’r Undeb Ewropeaidd, mae’n debyg bydd angen teitheb arnat ti.
  • Mae’n haws i gael teitheb ar gyfer rhai gwledydd nag eraill. Mae’n bosibl y bydd rhaid talu am rai teithebau.
  • Rhaid i ti wirio bod y math cywir o deitheb gyda ti ar gyfer y daith rwyt ti’n bwriadu’i chymryd. Mae’r mwyafrif o deithebau i dwristiaid yn para am dri mis, ond os wyt ti’n dymuno gweithio pan fyddi di’n teithio, bydd angen math gwahanol o deitheb arnat ti. (Manylion yn yr adran teithebau gwaith).
  • Bydd rhaid i ti gael teitheb cyn teithio, felly mae’n rhaid i ti wneud yn siwr bod digon o amser i ti gael un cyn teithio. Mae yna gwmniau ar gael sy’n gallu trefnu teithebau ar dy ran, ond efallai bydd costau ynghlwm â’r rhain.
  • Mae modd i ti wirio’r hyn sydd ei angen arnat ti i ymweld â phob gwlad trwy fynd i gyfeiriadur y Swyddfa Dramor a Chymanwlad.

Arian

Mae’n hynod bwysig dy fod ti’n trefnu arian cyn teithio. Bydd angen i ti gael mynediad at ddigon o arian er mwyn i ti allu gwneud yr hyn yr wyt ti’n dymuno’i wneud, yn ogystal â chael arian ychwanegol os bydd argyfwng.

  • Bydd yn effro i’r math o arian sy’n cael ei ddefnyddio yn y wlad/gwledydd yr wyt ti’n teithio iddyn nhw.
  • Cer i swyddfa bost, banc neu asiant deithio lleol i gyfnewid dy arian cyn i ti fynd. Mae gan y rhan fwyaf o archfarchnadoedd mawr gyfleusterau cyfnewid arian tramor hefyd. Mae rhai cyfleusterau yn cynnig cyfraddau/telerau gwell nag eraill, felly mae’n werth chweil ymchwilio ac edrych ar gyfleusterau gwahanol.

Faint O Arian Sydd Angen I Mi Gymryd?

  • Cyn gadael, bydd angen i ti gynllunio’n ofalus faint y gelli di wario pan fyddi di’n teithio. Mae’n syniad da i gyfrifo ‘cyllideb’ er mwyn dy helpu di i sicrhau dy fod ti ddim yn rhedeg allan o arian.
  • Bydd y swm o arian yr wyt ti’n ei gymryd yn dibynnu ar y wlad yr wyt ti’n teithio iddi, faint rwyt ti’n gallu fforddio, hyd y daith a’r pethau yr hoffet ti eu gwneud pan fyddi di’n teithio.
  • Mae rhai gwledydd yn fwy drud nag eraill, felly mae’n syniad da i ymchwilio faint bydd llety, bwyd a gweithgareddau yn costio cyn mynd.
  • Cofia i adael digon o arian i ti deithio yn ôl!

Gostyngiadau I Fyfyrwyr

  • Os oes Cerdyn Adnabod Myfyrwyr Rhyngwladol gyda ti, efallai bydd hawl gen ti i ostyngiadau ar gyfer teithio, nwyddau a gwasanaethau. Mae modd cael cerdyn oddi wrth y Cydffederasiwn Teithio i Fyfyrwyr Rhyngwladol.
  • Gallet ti hefyd ymuno â’r Youth Hostel Association sy’n rhoi’r hawl i ti allu arbed arian ar lety hostel.

Iechyd A Diogelwch

Mewn rhai gwledydd mae’n anodd iawn, neu’n ddrud iawn, i gael unrhyw driniaeth iechyd. Felly mae’n hynod bwysig dy fod ti’n  amddiffyn dy hun rhag unrhyw beryglon iechyd sydd yn y wlad rwyt ti’n  teithio iddi.

  • Cyn gadael, rhaid i ti sicrhau dy fod ti’n prynu yswiriant teithio dibynadwy sy’n dy amddiffyn di rhag anafiadau. Mae modd i ti gael hwn oddi wrth gwmni teithio neu gwmni annibynol. Mae manylion ar gael o’r adran Yswiriant Teithio (link)
  • Dylet ti wirio cyfeiriadur y Swyddfa Dramor a Chymanwlad am y wlad rwyt ti’n teithio iddi: uk
  • Os wyt ti’n cymryd meddyginiaeth, rhaid gwneud yn siwr bod digon gen ti a dylet ti wirio os oes modd i ti gael meddyginiaeth pan fyddi di mewn gwlad tramor.
  • Gwna gais am Gerdyn Yswiriant Iechyd Ewropeaidd er mwyn sicrhau dy fod ti wedi diogelu os byddi di’n cael damwain neu fynd yn sâl wrth i ti deithio.
  • Bydd angen i ti gael pigiadau er mwyn dy amddiffyn rhag clefydau mewn gwledydd eraill. Dylet ti gysylltu â dy feddyg i gael cyngor ar ba bigiadau sydd eu hangen arnat ti.

Diogelwch

  • Mae’n bwysig dy fod ti’n ystyried dy ddiogelwch pan fyddi di mewn gwlad tramor. Cymer gyngor a bydd yn synhwyrol pan fyddi di’n teithio. Defnyddia dy synnwyr cyffredin a phaid â chymryd risg os mae’n golygu byddi di dy hun mewn peryg.
  • Gwna gymaint o ymchwil ag sy’n bosib cyn teithio. Pryna lawlyfr da am y wlad, gwna ymchwil am y rheolau ac arferion. Hefyd, os oes modd, ceisia siarad â phobl sydd wedi bod i’r wlad yn y gorffenol.
  • Mae damweiniau ffyrdd ymhlith y peryglon iechyd mwyaf i deithwyr. Mae’r Gymdeithas dros Deithio Diogel ar Ffyrdd Rhyngwladol yn cynhyrchu Adroddiadau Teithio ar Ffyrdd mewn dros 130 o wledydd: Asirt. Efallai bydd yn syniad da i wirio’r safle os wyt ti’n bwriadu hurio cerbyd neu yrru yn ystod dy daith.
  • Bydd yn ofalus o’r hyn rwyt ti’n ei fwyta ac a’i yfed, yn enwedig mewn gwledydd poeth. Os wyt ti mewn gwlad lle nad yw’r dŵr tap yn addas i’w yfed, dylet ti brynu dŵr mewn potel.
  • Mae rhagor o fanylion yn yr adran Iechyd a Diogelwch o dan ‘Byw Tramor’ [link to 3d1 Health and Safety]

Yswiriant

Os wyt ti’n mynd ar wyliau neu’n teithio, mae’n hanfodol dy fod ti’n cael yswiriant deithio. Felly, os bydd unrhyw beth yn digwydd i ti pan fyddi di oddi cartref, fydd dim rhaid i ti dalu am driniaeth feddygol. Os does dim yswiriant gyda ti ac os wyt ti’n cael damwain, gan ddibynnu ar ba wlad yw hi, efallai bydd triniaeth mewn ysbyty yn costio rhwng cannoedd o bunnoedd i filoedd o bunnoedd.

  • Gwna gais am Gerdyn Yswiriant Iechyd Ewropeaidd er mwyn sicrhau dy fod ti wedi diogelu os byddi di’n cael damwain neu’n mynd yn sâl wrth i ti deithio o fewn Undeb Ewropeaidd. Mae modd gwneud cais mewn swyddfa bost neu ar-lein.
  • Mae’n hawdd iawn i gael yswiriant teithio, naill ai ar-lein, mewn Swyddfa Bost neu mewn nifer o siopau neu fanciau. Yn aml dydy yswiriant ddim yn ddrud iawn, ac mae modd ei brynu am £5 yn unig am un daith.
  • Edrycha’n ofalus ar y print mân yn dy ddogfen yswiriant er mwyn sicrhau bod gan y cwmni yr holl wybodaeth sydd ei hangen. Gwiria hefyd yn union beth sydd wedi’i gynnwys yn yr yswiriant. Er enghraifft, rhaid i ti sôn wrth y cwmni yswiriant am unrhyw gyflyrau meddygol neu salwch blaenorol a allai effeithio ar y driniaeth rwyt ti’n ei derbyn.
  • Cadwa rif ffôn y cwmni yswiriant wrth law, er mwyn i ti allu cysylltu â’r cwmni mewn argyfwng.

Dylai polisi sylfaenol gynnwys yswiriant ar gyfer y canlynol:

  • Canslo – os oes rhaid i ti ganslo neu os oes rhywbeth yn torri ar draws dy wyliau.
  • Oediadau – dylet ti dderbyn iawndal os bydd dy awyren yn cael ei hoedi am fwy na 12 awr.
  • Bagiau ac eiddo personol – dylai’r yswiriant gynnwys hyd at £1500 os bydd dy fag yn cael ei golli, ei ddwyn neu ei ddifrodi.
  • Atebolrwydd personol – os wyt ti’n niweidio rhywun, er enghraifft, dylai’r yswiriant gynnwys costau o £1 miliwn os wyt ti’n teithio o amgylch Ewrop, a £2 filiiwn ledled y byd.
  • Cymorth brys – mae nifer o gwmniau yswiriant yn cynnig llinellau cymorth brys 24 awr.
  • Yswiriant meddygol.

Gwna’n siwr fod yr yswiriant yn para am gyfnod llawn y daith ac am unrhyw weithgareddau y byddi di’n dymuno gwneud. Dydy rhai gweithgareddau, megis sgïo jet, ddim yn cael eu cynnwys mewn polisïau cyffredinol.

Rhywbeth i ddweud?